Agusta Westland Świdnik - Świdnik - wysokich lotów

Ten album nie zawiera żadnych elementów

Agusta Westland Świdnik

Historia powstania zakładu lotniczego w Świdniku wywodzi się z roku 1938, co związane jest z powstaniem tutejszego lotniska. 4 czerwca 1939 roku odbyło się oficjalne otwarcie i poświęcenie szkoły pilotów Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej przy lotnisku w Świdniku. Obiekt szkoły i hangary posłużyły jednakże tylko do września 1939, gdyż zostały zniszczone podczas bombardowania.

W okresie okupacji lotnisko i szkoła były wykorzystywane przez Niemców, a przed wycofaniem się w 1944 roku zostały doszczętnie zniszczone. W oparciu o tradycje międzywojennego przemysłu lotniczego Lubelszczyzny, wywodzące się z dawnej Lubelskiej Wytwórni Samolotów i Podlaskiej Wytwórni Samolotów, jak również wykorzystując bazę w postaci lotniska, władze państwowe podjęły decyzję o lokalizacji i budowie przedsiębiorstwa lotniczego w Świdniku.

Prace projektowe rozpoczęto w pierwszym półroczu 1949 roku, a pierwsze założenia zostały opracowane w miesiącach kwiecień-czerwiec tegoż roku, przez Wydział Inwestycji i Odbudowy Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego - Warszawa Okęcie, będący w ówczesnym czasie głównym inwestorem odbudowy i rozbudowy krajowego przemysłu lotniczego. Założenia te, 30 czerwca 1949 roku, przesłano do Biura Projektowania Zakładów Przemysłowych „Prozamet" w Gliwicach, gdzie przystąpiono do wstępnych prac nad opracowaniem dokumentacji technicznej, w postaci założeń ogólnych oraz projektu budowy Zakładu Nr 5 w Świdniku. Do wykonania projektów technicznych i realizacji budowy od maja 1950 roku do grupy projektantów dołączono m.in. Zakład Mechaniki Budowli Politechniki Gdańskiej i Poznańskiej, Warszawskie Biuro Projektów Budownictwa Przemysłowego.

Dnia 1 stycznia 1951 roku Centralny Zarząd Przemysłu Sprzętu Komunikacyjnego w Warszawie, w oparciu o Uchwałę Rady Ministrów, Zarządzenie Ministra Przemysłu Ciężkiego z dnia 14.12.1950 roku powołał Zakład WSK Nr 5 w Świdniku. Największe nasilenie prac budowlanych miało miejsce w latach 1950-1953. Pierwsze hale zbudowano w latach 1950-1952, z konstrukcji przenie- sionych z Krzesin koło Poznania, zaś od roku 1953 oddano do użytku podstawowe obiekty produkcyjne, pomocnicze i usługowe. W 1951 roku Wytwórnia otrzymała zadanie obejmujące uruchomienie produkcji metalowego samolotu myśliwskiego MIG-15, na licencji radzieckiej, z silnikiem odrzutowym.

Pod koniec 1952 roku ówczesny Centralny Zarząd Przemysłu Sprzętu Komunikacyjnego dokonał zasadniczych zmian w strukturze produkcji WSK Świdnik. Zdecydowano, że Świdnik z zakładu finalnego stanie się kooperantem Mielca, wykonując tylko: skrzydła, statecznik, łoże silnika, lawetę i fotel pilota. W 1952 roku wyprodukowano pierwsze skrzydła i usterzenia, które przekazano do WSK Mielec, gdzie odbywał się montaż tych samolotów, nazwanych u nas LIN-1. W 1953 roku uruchomiono jeszcze wykonawstwo tylnej części kadłuba.

Jeszcze w 1953 roku zakład prowadził wstępne studia nad ewentualnym uruchomieniem produkcji sprężarek chłodniczych, a także samolotu TS-8 „Bies". Jednakże w 1954 roku świdnicki zakład wytypowano ostatecznie na pierwszego i jedynego producenta śmigłowców. Drugim profilem produkcyjnym stała się oprócz wytwarzania śmigłowców produkcja motocykli.

W pierwszej kolejności przystąpiono do przygotowania licencyjnej produkcji śmigłowca Mi-1, w drugiej do uruchomienia produkcji motocykla MO6, z silnikiem o pojemności skokowej 125 cm3. Podobnie jak w przypadku uruchomienia produkcji MIG-15, należało przetłumaczyć i adoptować dokumentacje rosyjską na śmigłowiec Mi-1. Choć seryjne śmigłowce, całkowicie wykonane w Świdniku, zaczęły opuszczać zakład w 1957 roku, to pierwsze cztery dostarczone w częściach przez licencjodawcę były gotowe w 1956 roku. Od tego czasu Świdnik stał się ówcześnie jednym z sześciu producentów śmigłowców na świecie. W dniu 28 września 1957 odbyła się uroczystość nadania świdnickiej wytwórni imienia słynnego konstruktora lotniczego inż. Zygmunta Puławskiego. Od tej chwili pełne brzmienie nazwy zakładu brzmi: Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego imienia Zygmunta Puławskiego „PZL-Świdnik". W 1958 roku przed główną bramą wjazdową ustawiono cokół, a na nim wykonany w metalu model samolotu myśliwskiego P-7, konstrukcji inż. Z. Puławskiego.

WSK Świdnik było przedsiębiorstwem wielozakładowym, w skład którego wchodziły: Zakład macierzysty w Świdniku z Zakładem Produkcji Lotniczej, Zakładem Produkcji Motoryzacyjnej, Zakładem Usług Agrolotniczych oraz Ośrodkiem Badawczo-Rozwojowym Sprzętu Komunikacyjnego i powstałym w 1969 Zakładem Terenowym w Tomaszowie Lubelskim.

Oprócz sprzętu lotniczego WSK Świdnik wytwarzała szereg innych wyrobów. Najszerzej wytwarzanym był motocykl. Rozpoczęcie produkcji pojazdu jednośladowego nastąpiło w 1954 roku. W następnym roku wyprodukowano 3126 sztuk motocykli WSK. W roku 1963 z ówczesnego Związku Radzieckiego przejęto licencję na produkcję śmigłowca Mi-2 Seryjna produkcja śmigłowca Mi-2 została rozpoczęta w 1965 roku. W latach 1972-1977 w WSK „PZL-Świdnik" uruchomiono i prowadzono produkcję wyczynowego szybowca SZD-30 Pirat. Po zakończeniu produkcji w Świdniku przekazano ją do SZLS Delta Bielsko Biała, skąd pochodziła konstrukcja tego szybowca.

Przedsiębiorstwo WSK Świdnik było też wytwórcą od roku 1967 pomp i sprzęgieł do samochodów ciężarowych JELCZ i autobusów na licencji BERLIET oraz chłodni instalowanych na podwoziach samochodów STAR i JELCZ.

Zarządzeniem Ministra Przemysłu Maszynowego został utworzony z dniem 17 sierpnia 1967 roku przy WSK Świdnik - Zakład Doświadczalny Budowy Śmigłowców. Działalność zakładu doświadczalnego związana była z realizacją tematów modernizujących i rozwijających konstrukcyjnie produkowane wyroby, uruchamiając nowe ich wersje.

Przełomowym momentem w historii zakładowego Ośrodka Badawczo-Rozwojowego był rok 1974. Wówczas rozpoczęto po raz pierwszy w kraju prace nad własnym projektem śmigłowca. Były to prace nad powstaniem konstrukcji śmigłowca PZL-Sokół. W roku 1976 uruchomiono w WSK Świdnik wytwarzanie zespołów rosyjskiego aerobusu IŁ-86 (później także do IŁ-96): sterów kierunku i wysokości oraz lotek. Wprowadzone zostały nowe dla zakładu technologie: klejenie zespołów o dużych gabarytach, obróbkę mechaniczną skomplikowanych kształtów. Wynikiem tej kooperacji było późniejsze uruchomienie w Świdniku produkcji kadłuba i innych zespołów samolotu AN-28. Do początku lat osiemdziesiątych w WSK Świdnik wyprodukowano łącznie ponad 5000 szt. śmigłowców Mi-2, ponad 2 mln. sztuk motocykli, ponad 70 tys. szt. sprzęgieł. Obecnie w Świdnickich zakładach produkowany jest najnowszy śmigłowiec PZL SW-4, podzespoły, poszycia, elementy różnych samolotów i śmigłowców. Zakład leży tuż obok lotniska trawiastego. W roku 2007 zapadła ostateczna decyzja o rozbudowie lotniska tak, by mogły na nim lądować małe samoloty pasażerskie. Z rozbudową lotniska wiąże się także rozbudowa infrastruktury i miasta Świdnik oraz przyciągnięcie nowych inwestorów na Lubelszczyznę. 29 stycznia 2010 roku Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. podpisała z włosko-brytyjskim producentem śmigłowców umowę sprzedaży 87,62 proc. akcji Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego PZL-Świdnik S.A. Wartość transakcji wyniosła 339 mln zł.


WŁADZE SPÓŁKI

• AgustaWestland N.V. 93,875%

• Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego „PZL-Rzeszów" S.A. 2,217%

• Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych 0,596%

• Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Lublinie 0,285%

• Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie 0,206%

• Indywidualni akcjonariusze 2,850%

 

RADA NADZORCZA - skład imienny

• Giuseppe Orsi - Przewodniczący Rady Nadzorczej

• Bruno Spagnolini - Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej

• Sergio Biganzoli - Sekretarz Rady Nadzorczej

• Wiesława Magdziak - Członek Rady Nadzorczej

• Jakub Przewłocki - Członek Rady Nadzorczej

 

ZARZĄD - skład imienny

• Mieczysław Majewski - Prezes Zarządu

• Nicola Bianco - Wiceprezes Zarządu

• Marian Jakubiak - Członek Zarządu

• Donato Romanelli - Członek Zarządu

 

 

Dane adresowe:

Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego „PZL-Świdnik” Spółka Akcyjna

al. Lotników Polskich 1 21-045 Świdnik

tel.: 081 722 50 00, 081 446 80 00 fax: 081 468 09 19

www.pzl.swidnik.pl